مدیریت منابع و مصارف در بانک ها (تاملی بر تاثیر ترازنامه بر سود و زیان بانکها)
١- سود و زيان حاصل تفاضل درآمدها و هزينه ها بوده ودرآمد و هزينه ، منتج از ترازنامه مي باشد. در واقع ترازنامه عامل اصلي ايجاد درآمد يا تحميل هزينه است. بهمين جهت مديريت واقعي سودو زيان ، صرفا از طريق مديريت ترازنامه امكانپذير است
٢- ترازنامه داراي سه ويژگي مي باشد كه عبارت است ازحجم ، تجزيه و تركيب. بنابراين براي مديريت ترازنامه بايد به اين سه ويژگي ترازنامه توجه كرد و آنها را كنترل نمود
٣- حجم يعني ارزش ريالي جمع دارايي ها، تجزيه يعني اينكه هر جزء از دارايي ها چه ميزان ارزش ريالي دارد مثلا چه ميزان از داراييها در بخش نقد ، چه ميزان طلب ، چه ميزان سرمايه گذاري و چه ميزان در داراييهاي ثابت صرف شده است و تركيب يعني چه ميزان از دارايي ها متعلق به سهامداران ( حقوق صاحبان سهام) و چه ميزان از دارايي ها متعلق به غير (بدهي ها) مي باشد و اين بدهي ها چه تركيبي دارد
٤- از سه عامل فوق ، حجم كه نشان دهنده ميزان داراييها است نسبت مستقيم با سود دارد بعيارتي انتظار ميرود هرچه ميزان دارايي ها افزايش يابد سود بانك نيز افزايش يابد هر چند با الزايش حجم الزاما افزايش سود محقق نخواهد شد اما انتظار اين است كه چنين شود زيرا هنگامي كه بانكي حجم دارايي هاي خود را الزايش مي دهد يعني تسهيلات و ساير اقلام دارايي را زياد نموده و اين ازدياد دارايي هزينه هاي عملياتي و اداري دارد و اگر در قبال آن درآمد مناسب كسب ننمايد صرفا كارايي را زياد نموده فلذا بايد افزايش دارايي منتج به افزايش سودآوري شود . هرچند ذكر اين نكته نيز ضروري است بانكها قادر نيستند به هر ميزاني كه بخواهند دارايي هاي خود را افزايش دهند بلكه ميزان افزايش دارايي ها از ميزان سرمايه بانك تبعيت مي نمايد بنحويكه بانكها طبق قوانين فعلي مجازند در برابر هر يك واحد ريال سرمايه حداقل يازده و نيم واحد و حداكثر سيزده الي چهارده واحد دارايي از محل بدهي جذب نمايند كه البته به اين محدوديت نسبت كفايت سرمايه مي گويند
٥- تجزيه يعني حال كه يك بانك دارايي بدست آورد اين دارايي در چه طبقه اي و با چه بازدهي ايجاد شده است در اين مبحث دارايي ها را ميتوان به دو دسته كلي مولد و غير مولد طبقه بندي نمود . دارايي هاي مولد در بانكها شامل تسهيلات ، سرمايه گذاري ها و اوراق بهادار مي باشد و دارايي هاي غير مولد شامل نقد ، اموال منقول و غيرمنقول و ساير دارايي ها هستند كه هرچند در فرآيند عمليات مورد استفاده قرار گرفته و باعث سودآوري در بلند مدت مي شوند اما مستقيما موجب درآمد نميشوند لذا با اين توضيح اجزاء دارايي نيز بعنوان يك ويژگي موثر بر سودآوري در بانكها مي باشد